// Kategoria
Pryzmatyczny
140 pozycji
W tej grupie są wpusty pryzmatyczne DIN 6885 ze stali C45, w przekroju 10x8 mm i długościach od 25 do 140 mm, w opakowaniach po 5 i 10 sztuk. Dobierasz je po trzech wymiarach — szerokości i wysokości oraz długości rowka — a nie po marce maszyny.
// Jak dobrać
Pryzmatyczny — na co zwrócić uwagę
Jak czytać wymiar i co zmierzyć na wale
Oznaczenie typu 10x8x40 czyta się w kolejności: szerokość x wysokość x długość. Szerokość jest wymiarem decydującym — musi odpowiadać szerokości rowka wyfrezowanego w wale i rowka w piaście koła, sprzęgła czy tarczy. Zmierz ją suwmiarką w rowku, a nie na wyjętym wpuście: stary element ma zwykle sklepane, zaokrąglone boki i pokaże wymiar mniejszy nawet o kilka dziesiątych milimetra. Wysokość 8 mm nie jest głębokością rowka w wale — wpust dzieli się między wał i piastę, więc porównuj go z sumą obu rowków, a nie z jednym. Długość dobierasz do długości rowka, nie do szerokości piasty; przy rowku zamkniętym z obu stron zmierz go od końca do końca, przy rowku wychodzącym na czoło wału zostaw wpust krótszy niż jego pełna długość, żeby nie wystawał. Zwróć też uwagę na kształt końców: rowki frezowane frezem palcowym są zaokrąglone, a takie same wymiarowo rowki po frezie tarczowym mają wybieg — do pierwszych pasuje wpust z zaokrąglonymi końcami, do drugich z prostymi.
Najczęstsze pomyłki przy zamawianiu
Pierwsza to zamiana szerokości z wysokością i zamówienie 8 mm zamiast 10 mm. Druga to szukanie wpustu pryzmatycznego, gdy w maszynie pracuje wpust segmentowy w kształcie półksiężyca — ten siedzi w półokrągłym gniazdie i nie ma z prostą, prostopadłościenną kostką nic wspólnego. Trzecia to dobieranie długości „na oko
Montaż i zabezpieczenie połączenia
Wpust ma być ciasny na boki i mieć niewielki luz na wysokości pod piastą — jeśli opiera się górą, obciążenie przenoszą krawędzie zamiast ścianek bocznych i połączenie szybko się wybija. Przed montażem usuń zadziory z rowka i sprawdź, czy jego krawędzie nie są rozwalcowane; na zużytym rowku nowy element też się poluzuje. Stal C45 daje się skrócić piłką do metalu — po docięciu sfazuj krawędzie i zbij ostry grat pilnikiem. Piastę nasuwaj bez uderzania młotkiem stalowym po kołnierzu; wpust wciśnij w rowek osobno, lekkim uderzeniem przez podkładkę z miedzi lub drewna. Tam, gdzie koło lub tarcza jest dodatkowo dociskana śrubą osiową albo pierścieniem zaciskowym, to dokręcenie odpowiada za brak ruchu wzdłużnego — wartość momentu dla danego gwintu i klasy śruby sprawdzisz w kalkulatorze pod /moment-dokrecania, zamiast dokręcać na wyczucie i ścinać łeb.
Częste pytania
Co oznacza 10x8x40 na wpuście?
To kolejno szerokość 10 mm, wysokość 8 mm i długość 40 mm. Szerokość i wysokość wynikają ze średnicy wału i muszą pasować do rowka, a długość dobierasz do długości rowka w wale lub w piaście. Przy zamawianiu najczęściej myli się dwie pierwsze liczby, więc zmierz rowek suwmiarką przed decyzją.
Jak dobrać wpust, gdy stary jest zużyty i nie ma oznaczenia?
Nie mierz wybitego wpustu — jego boki są sklepane i pokażą zaniżoną szerokość. Zmierz szerokość rowka w wale suwmiarką w kilku miejscach oraz jego długość, a wysokość ustal, składając głębokość rowka w wale z głębokością rowka w piaście. Dopiero te wymiary porównuj z dostępnymi rozmiarami.
Czy wpust pryzmatyczny można skrócić na wymiar?
Tak, stal C45 bez problemu przecina się piłką do metalu i obrabia pilnikiem, dlatego przy rowku nietypowej długości bierze się wpust dłuższy i dopasowuje na miejscu. Po cięciu zbij grat i sfazuj krawędzie, żeby element wszedł w rowek bez podnoszenia jego ścianek. Nie skracaj natomiast szerokości — ten wymiar musi odpowiadać rowkowi.
// Zapytaj majstra
Nie pytaj szwagra — zapytaj majstra.
Podeślij symbol, zdjęcie starej części albo po prostu opisz problem. Dobierzemy właściwą część i normę — konkret, bez zgadywania i „na oko".