Katalog już działa — wymiary, numery i rysunki. Sprzedaż ruszamy wkrótce — koniec 2026.
Niut.pl

// Przewód, bezpiecznik, przekaźnik

Kalkulator instalacji lamp LED

Dokładasz lampy robocze do ciągnika, koparki albo przyczepy? Sprawdź, jaki przewód i bezpiecznik są potrzebne — zanim wiązka się zagrzeje.

Napięcie instalacji
Którędy biegnie przewód

Gorąca miedź ma większy opór — przy silniku wychodzi zwykle jeden przekrój więcej.

Podaj łączną moc lamp i długość przewodu.

// czego to nie uwzględnia

  • —Opór miedzi liczony dla wybranej temperatury pracy (wzrost 0,393% na stopień powyżej 20 °C). Przy trasie wzdłuż wydechu wybierz najgorszy przypadek — różnica sięga jednego przekroju.
  • —Długość liczymy od akumulatora do lampy w jedną stronę. Wzór sam uwzględnia drogę powrotną, także wtedy, gdy masa idzie przez ramę.
  • —Obciążalność przewodów przyjęta z zapasem, dla przewodu w wiązce. Pojedynczy przewód w powietrzu wytrzyma więcej — nie zaszkodzi, że wynik jest ostrożniejszy.
  • —Kalkulator zakłada świecenie ciągłe. Lampy używane krótko, na postoju, obciążają przewód łagodniej — ale bezpiecznik i tak dobieraj jak tu.

Dlaczego akurat tyle

Wszystko sprowadza się do jednego: przewód ma opór, a na oporze gubi się napięcie.

  • I = P / U — prąd to moc przez napięcie. Dlatego ta sama lampa na 24 V pobiera połowę prądu tego, co na 12 V, i wybacza cieńszy przewód.
  • R = ρ · 2L / A — opór rośnie z długością, maleje z przekrojem. Liczymy podwójną długość, bo prąd musi wrócić. Także wtedy, gdy wraca przez ramę: skorodowane połączenie masy potrafi mieć opór większy niż cały przewód.
  • U = I · R — i to jest ten spadek, który trzymamy poniżej 3%. LED przy zaniżonym napięciu nie gaśnie, tylko świeci słabiej, a sterownik nadrabia większym prądem — przewód grzeje się jeszcze bardziej.
  • ρ(T) = ρ₂₀ · [1 + 0,00393 · (T − 20)] — gorąca miedź gorzej przewodzi. Przewód przy wydechu pracuje w 100 °C i ma opór o ponad 30% większy, niż wynika z tabel. Większość kalkulatorów to pomija; ten pyta.

Dwa błędy, przez które palą się wiązki

Bezpiecznik dobrany do lampy, nie do przewodu. Bezpiecznik nie istnieje po to, żeby uratować halogen. Istnieje po to, żeby przewód nie zapalił się w wiązce, gdy przetrze się izolacja. Dlatego nigdy nie może być większy, niż wytrzymuje przewód — i dlatego siedzi przy akumulatorze, nie przy lampie.

Prąd lamp puszczony przez włącznik na desce. Styki takiego włącznika są liczone na ułamek ampera. Powyżej 5 A zaczynają się przypalać, powyżej 10 A to kwestia miesięcy. Przekaźnik przenosi prąd grubym przewodem prosto z akumulatora, a włącznik steruje tylko cewką — i to jest cała jego rola.

// inne nasze narzędzia