// Narzędzie
Dawka opryskiwacza i dobór dysz
Dawka [l/ha] = 600 × wypływ dyszy [l/min] ÷ (prędkość [km/h] × rozstaw dysz [m]). Przy dyszy niebieskiej 03 dającej 1,2 l/min, prędkości 8 km/h i rozstawie 0,5 m schodzi 180 l/ha. Podniesienie ciśnienia z 2 na 4 bar nie podwaja dawki — zwiększa ją o 41%, bo przepływ rośnie z pierwiastka ciśnienia.
Z jednej dyszy ma wypływać 1.33 l/min
| Dysza | Ciśnienie | Ocena |
|---|---|---|
| 035 purpurowy | 2.7 bar | w zakresie roboczym |
| 03 niebieski | 3.7 bar | w zakresie roboczym |
| 04 czerwony | 2.1 bar | w zakresie roboczym |
| 025 fioletowy | 5.3 bar | za wysokie — znoszenie |
| 05 brązowy | 1.3 bar | za niskie — strumień się nie domknie |
Częste pytania
Jak obliczyć dawkę cieczy na hektar?
Dawka [l/ha] = 600 × wypływ jednej dyszy [l/min] ÷ (prędkość [km/h] × rozstaw dysz [m]). Liczba 600 nie jest współczynnikiem z tabeli, tylko wynikiem przeliczenia jednostek: w ciągu godziny przy prędkości v dysza o rozstawie s pokrywa v×s/10 hektara, a wypływa z niej 60 razy tyle, ile na minutę.
Czy podniesienie ciśnienia dwa razy podwaja dawkę?
Nie. Przepływ przez dyszę rośnie z pierwiastka ciśnienia, więc z 2 na 4 bar dawka rośnie o 41%, nie o 100%. Przy okazji rozdrabniają się krople i rośnie znoszenie. Dawkę zmienia się prędkością jazdy albo rozmiarem dyszy — ciśnieniem tylko się ją koryguje.
Co oznacza kolor dyszy?
Kolor to rozmiar wg normy ISO 10625 i jest taki sam u każdego producenta: żółta to 02, niebieska 03, czerwona 04. Sama liczba to wypływ w galonach amerykańskich na minutę przy 40 psi — dlatego żółta 02 daje 0,8 l/min przy 3 barach.
W jakim zakresie ciśnień pracuje dysza płaskostrumieniowa?
Zwykle 1,5–5 bar. Poniżej strumień się nie domyka i na polu zostają pasy bez cieczy. Powyżej rośnie udział najdrobniejszych kropel, czyli tego, co znosi wiatr poza pole. Jeśli wyliczone ciśnienie wypada poza tym zakresem, trzeba zmienić dyszę albo prędkość, a nie naciągać ciśnienie.
Jaki rozstaw dysz przyjąć do obliczeń?
Odległość między dyszami na belce, najczęściej 0,5 m. To nie jest szerokość belki — belka może mieć 18 m i 36 dysz, ale do wzoru wchodzi rozstaw, bo każda dysza odpowiada za swój pas.
Skąd te liczby: rozmiary dysz wg ISO 10625. Tabelę sprawdziliśmy rachunkiem wstecznym na wszystkich dziesięciu rozmiarach — oznaczenie ISO to wypływ w galonach amerykańskich na minutę przy 40 psi, więc 02 daje 0,200 × 3,7854 × √(3 ÷ 2,7579) = 0,79 l/min przy 3 barach, co zgadza się z tabelową wartością 0,8.